Jezioro Wigry: wielka, głęboka woda Suwalszczyzny
Jedno z największych i najgłębszych jezior w Polsce, w sercu Wigierskiego Parku Narodowego. Rozgałęziona rynna z dziewiętnastoma wyspami, pokamedulskim klasztorem nad wodą i Czarną Hańczą, która przez nie przepływa.
Na Suwalszczyźnie, w sercu Wigierskiego Parku Narodowego, leży jedno z największych i najgłębszych jezior w Polsce. Wigry mają kształt rozgałęzionej rynny wyżłobionej przez lodowiec, z zatokami, półwyspami i dziewiętnastoma wyspami. Przez jezioro przepływa Czarna Hańcza, więc Wigry są też przystankiem na jednym z najsłynniejszych szlaków kajakowych kraju.
Jezioro Wigry: co to za woda
Wigry to jezioro rynnowe o powierzchni ponad 2100 hektarów (ok. 2118 ha), jedno z największych w Polsce. Ciągną się na 17,5 km długości przy szerokości do 3,55 km, a linia brzegowa mierzy ponad 70 km. Są głębokie: maksymalnie 73 m, średnio około 15 m, co stawia je wśród najgłębszych jezior kraju. Woda jest czysta i chłodna, z zachowaną w dużej części umiarkowaną żyznością, co sprzyja sielawie i innym rybom. Od 1989 roku jezioro i jego okolice chroni Wigierski Park Narodowy.
Klasztor nad wodą
Nad wschodnim brzegiem, na półwyspie koło wsi Wigry, stoi pokamedulski zespół klasztorny, wznoszony od końca XVII wieku i odbudowany po zniszczeniach obu wojen, dziś jeden z najbardziej rozpoznawalnych widoków Suwalszczyzny. Kameduli osiedli tu w 1667 roku i to oni przez ponad sto lat gospodarowali jeziorem. Z wody czerwone dachy klasztoru nad taflą Wigier robią duże wrażenie i są naturalnym celem krótszej wyprawy. Głównym zapleczem od północy jest Stary Folwark z siedzibą i muzeum Parku.
Trasy na jeziorze
Wigry są duże i rozgałęzione, więc trasę układasz sam, zależnie od wiatru, sił i tego, ile chcesz zobaczyć. Poniżej kilka propozycji: od spokojnej pętli przy Starym Folwarku, przez przeprawę pod klasztor, po przepłynięcie jeziora wzdłuż. To pomysły na orientację, nie oznakowany szlak; każdy popłynie po swojemu.
- Stary Folwark – muzeum Wigierskiego Parku Narodowego, przystań i wypożyczalnie
- Gawrych Ruda – przystanie i wypożyczalnie nad zachodnim brzegiem
- Bryzgiel – przystań nad południowym brzegiem
-
01
Spokojna pętla przy Starym Folwarku
Osłonięta zatoka przy muzeum Parku, blisko brzegu – dobra na początek.
-
02
Klasztor kamedułów w Wigrach
Pokamedulski zespół na półwyspie: kościół, eremy, wieża widokowa, apartamenty papieskie. Podpłyń do przystani pod klasztorem.
-
03
Wyspy na Plosie Wigierskim
Kilka z dziewiętnastu wysp jeziora; opływasz je po drodze przez środkowe plosa.
-
04
Południowe zatoki przy Bryzglu
Spokojniejsze, osłonięte wody na południu, z dala od największych plos.
Bezpieczeństwo na dużej wodzie
Kamizelkę załóż i dopasuj jeszcze na brzegu. Wigry to otwarta, głęboka woda: przy wietrze szybko rośnie krótka, stroma fala, a na środku rozległych plos nie ma gdzie się schować. Trzymaj się blisko brzegu, śledź prognozę i nie wypływaj daleko przy zapowiedzi burzy. Woda jest zimna nawet latem, zwłaszcza nad głębią. Jezioro leży w parku narodowym, więc pływanie podlega jego zasadom. Na kajak potrzebna jest płatna karta wstępu do Wigierskiego Parku Narodowego (jednodniowa 8 zł, ulgowa 4 zł, roczna 60 zł). Turystykę wodną można uprawiać od 1 maja do 31 października, od wschodu do zachodu słońca. Obowiązuje zakaz dopływania, cumowania i wychodzenia na wszystkie wyspy, zakaz wpływania w trzcinowiska oraz zakaz używania silników spalinowych; Zatoka Hańczańska jest zamknięta od stopnienia lodu do 15 czerwca. Cumować można tylko przy wyznaczonych pomostach, a biwakować na polach biwakowych. Przy porywach wiatru powyżej 60 km/h obowiązuje zakaz przebywania na wodach parku. Przed wypłynięciem sprawdź aktualny regulamin Wigierskiego Parku Narodowego.
Jak pływać kajakiem po jeziorze? Dowolnie, byle z zachowaniem wszelkich zasad bezpieczeństwa. Płyniesz tak, jak Ci wygodnie – sam wybierasz drogę i cel. Nie ma tu drogi, koryta ani kursu, którego musisz się trzymać. Uważaj jedynie na przeszkody naturalne i innych ludzi na wodzie. Dostosuj się do warunków pogodowych.
Jak dojechać i gdzie wypożyczyć
Najłatwiej zacząć w Starym Folwarku nad północnym brzegiem albo w Gawrych Rudzie i Bryzglu od zachodu i południa. To tu skupiają się wypożyczalnie kajaków oraz przystanie, często obsługujące też spływ Czarną Hańczą i transport sprzętu. Najbliższe większe miasto to Suwałki, kilkanaście kilometrów na północ. Sprzęt najlepiej zarezerwować z wyprzedzeniem, zwłaszcza w sezonie.