Jezioro Białe: krystaliczna woda pod Włodawą

Jezioro Białe: przejrzysta woda na skraju Polesia

Jezioro Białe pod Włodawą to jeden z najczystszych akwenów wschodniej Polski. Woda jest tu przejrzysta, dno twarde i piaszczyste, a plaże łagodnie schodzą do wody. Latem nad jeziorem robi się gwarno – sąsiednia Okuninka jest jedną z najpopularniejszych miejscowości letniskowych regionu – ale sama tafla wciąż należy do najbardziej krystalicznych na Pojezierzu Łęczyńsko-Włodawskim.

Gdzie leży Jezioro Białe i jak jest duże

Jezioro leży około siedmiu kilometrów na południe od Włodawy, przy wsi Okuninka, we wschodniej części województwa lubelskiego. To jezioro krasowe o powierzchni około stu sześciu hektarów – niewielkie w porównaniu z wielkimi jeziorami Mazur, ale głębokie: średnio na czternaście metrów, a w najgłębszym miejscu na ponad trzydzieści. Jest bezodpływowe i bezdopływowe, więc jego wodę odnawiają wyłącznie opady i podziemne źródła.

Dlaczego woda w Jeziorze Białym jest tak czysta

Białe wyróżnia się na tle sąsiednich jezior pierwszą klasą czystości – jako jedyne na pojezierzu. Woda bywa przejrzysta na kilka metrów w głąb, a przez taflę widać jasne, piaszczyste dno. Składa się na to kilka rzeczy: twarde dno, wąska strefa brzegowa i uboga roślinność wodna, przez którą jezioro nie zarasta i nie mętnieje. O czystości i natlenieniu świadczą też ryby, które się tu łowi – obok pospolitych płoci i leszczy występuje sielawa, wymagająca chłodnej, dobrze natlenionej wody.

Czy po Jeziorze Białym można pływać kajakiem

Po Jeziorze Białym pływa się kajakiem swobodnie. Nie ma tu nurtu ani przenosek jak na rzece; jest za to duża, otwarta tafla, po której płynie się od plaży do plaży i wzdłuż zalesionych brzegów. Kajak woduje się najłatwiej z piaszczystych plaż o łagodnym wejściu do wody. O tym, czy dzień na wodzie będzie spokojny, decyduje jednak przede wszystkim pogoda.

Bezpieczeństwo na dużej wodzie: wiatr i głębokość

Kamizelkę załóż i dopasuj jeszcze na brzegu. Białe jest na tyle duże i głębokie, że przy wietrze potrafi zbudować falę – nie bez powodu upodobali sobie je windsurferzy. Na otwartej wodzie wiatr rośnie szybciej, niż się wydaje z brzegu, a lekki kajak trudno wtedy utrzymać na kursie. Dlatego trzymaj się blisko brzegu i sprawdzaj prognozę przed wypłynięciem. Latem dochodzi drugi czynnik: w szczycie sezonu na wodzie jest tłoczno, pływają łodzie, rowerki i deski, więc bezpieczniej i przyjemniej wyruszyć wcześnie rano albo pod wieczór.

Czy po Jeziorze Białym pod Włodawą można pływać kajakiem lub na desce SUP? Tak. To duża, otwarta i głęboka woda o wyjątkowej przejrzystości, z piaszczystym dnem i łagodnymi plażami. Nie ma tu nurtu ani przenosek, ale o bezpieczeństwie decyduje wiatr – na otwartej tafli szybko rośnie fala (jezioro cenią windsurferzy). Płyń w kamizelce, trzymaj się brzegu, sprawdzaj prognozę, a w szczycie sezonu wyruszaj wcześnie rano lub pod wieczór, gdy mniej łodzi. Woduj z piaszczystych plaż w Okunince.

Pomysły na trasy wzdłuż brzegu

Na jeziorze tej wielkości trasę układa się wzdłuż brzegu, a nie w poprzek otwartej wody. Najwięcej dzieje się przy głównych plażach w Okunince – OSiR i Rusałce – skąd wygodnie wypłynąć i dokąd łatwo wrócić. Spokojniej jest z dala od nich, wzdłuż zalesionych fragmentów brzegu, gdzie można płynąć w cieniu drzew i zaglądać w kolejne zatoczki. Przy wietrze warto pamiętać, z której strony wieje, żeby powrót nie okazał się mozolnym wiosłowaniem pod falę.

Okuninka: baza nad jeziorem

Zaplecze spływu skupia się w Okunince, na południowym brzegu. Miejscowość jest niemal w całości zagospodarowana turystycznie – działa tu kilkadziesiąt ośrodków wypoczynkowych i pól namiotowych, a nad wodą wypożycza się sprzęt, w tym kajaki, deski i rowerki wodne. W sezonie działa kilka strzeżonych kąpielisk. Dojazd prowadzi przez Włodawę, skąd do jeziora zostaje już tylko kilka kilometrów.

Przyroda i okolice jeziora

Jezioro leży na Polesiu, w krajobrazie jezior, lasów i torfowisk. Od wschodu przylegają do niego Lasy Sobiborskie, na których terenie w 1983 roku utworzono Sobiborski Park Krajobrazowy, część większego Poleskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu. To dobra okolica na dłuższy pobyt: z bazy w Okunince blisko stąd zarówno do kolejnych poleskich jezior, jak i do doliny Bugu.

Zobacz okolicę na interaktywnej mapie Kliknij, aby wczytać mapę – trasy na jeziorze, brzegi i pogoda